Kennisdossier Kerncentrales
5 minuten

Stroomdossier Kernenergie

In de stroomdossiers legt WISE uit hoe het precies zit met groene stroom en grijze stroom. In dit dossier een dure en gevaarlijke vervuiler, kernenergie.

Welk deel van onze elektriciteit wordt opgewekt in kerncentrales?

Nederland heeft op dit moment nog 1 actieve kerncentrale en wel in Borssele. De centrale in Borssele heeft een capaciteit van 485 MW. Het is daarom een kleine centrale. Officieel moest de centrale sluiten in 2013. Maar de regering heef de termijn verlengd tot aan 2033  

In 2019 produceerde de kerncentrale 3,9 miljard KWh, zo’n 3,2 % van de totale stroomproductie in Nederland (Bron CBS.) Dit aandeel van ca 3 % kernenergie is in lijn met de voorgaande jaren. 

Onderstaande grafiek van netbeheerder Tennet laat zien wat zij verwachten dat de ontwikkeling tot 2031 zal zijn. De totale vraag naar elektriciteit zal het komende decennium naar verwachting  stijgen; van 2020 tot 2031 neemt de vraag volgens Tennet met bijna de helft toe. Dit komt onder andere doordat er steeds meer auto’s elektrisch gaan rijden en huizen verwarmd zullen worden met elektriciteit (met de warmtepomp). In de grafiek is aan het onderste rode randje duidelijk te zien hoe klein het aandeel nucleair in Nederland is. 

Nederland had vroeger een nog kleinere kerncentrale, Dodewaard. Die had een capaciteit van bijna 50 MW. In 1997 is de kerncentrale in Dodewaard gesloten en wacht op ontmanteling. Omdat de centrale van binnen uiteraard radio-actief vervuild is, wordt daarmee pas in 2045 begonnen. 

Wat zijn klimaat- en andere effecten van elektriciteit uit kerncentrales? 

Een kerncentrale produceert tijdens de kernsplijting geen CO2. Tijdens het proces van kernsplijting worden uranium- en plutoniumatomen beschoten met neutronen en daarbij komt nu eenmaal geen CO2 vrij. Wel moet er uranium gewonnen worden uit uraniumerts en moet de grondstof bewerkt en vervoerd worden. Daarbij komt wel CO2 vrij. Ook het bouwen en afbreken van een kerncentrale leidt tot CO2-emissie. Het ibijzonder moeilijk om goed te berekenen hoeveel de uitstoot precies is. Veel hangt af van de factoren die je meeneemt. Het IPCC heeft wel een poging gedaan en dat leidde tot berekening, waarbij de uitstoot ongeveer gelijk is met zonne- of windenergie.

Elektriciteit opgewekt met nucleair: nodig tijdens de energietransitie? 

Omdat kernenergie slechts een heel klein aandeel heeft in de totale Nederlandse elektriciteitsproductie (rond de 3 %), kan het vrij gemakkelijk vervangen wordenEen extra windpark op zee is bij wijze van spreken al voldoende. Uit energie-strategisch oogpunt zou het zelfs wenselijk zijn. Een kerncentrale is namelijk maar in beperkte mate af- of bij te schalen. Je zet een kerncentrale eigenlijk aan of uit. Dat wordt in toenemende mate een probleem, want in combinatie met zon en wind wil je juist energiebronnen hebben, die regelbaar zijn. Waait het hard, dan draaien de windmolens beter (en goedkoper) en heb je dus minder nodig van andere bronnen. Gaat de wind liggen, dan zul je andere bronnen moeten bijschalen. Een kerncentrales kan dat wel een beetje, maar lang niet zo goed als we in de toekomst zouden willen.  

Wat vindt WISE? 

Kernenergie is niet de oplossingsrichting, die we op moeten, daar is WISE zeer duidelijk in. Er kleven aan het gebruik van kernenenergie grote nadelen. Het is een gevaarlijke technologie met risico’s zowel bij de mijnbouw van uranium (giftig mijnafval) als bij het opwekken van stroom. Hoewel de kans op een ernstig ongeluk wellicht klein is, zijn de gevolgen enorm groot. Bij een kernramp in Borssele zou vrijwel geheel Zeeland onbewoonbaar kunnen worden. De kernrampen bij Tsjernobyl (1986) en Fukushima (2011) hebben ons wat dat betreft veel geleerd. Daarnaast ontstaat er giftig afval, dat voor minstens 240.000 jaar veilig moet worden opgeborgen. Ondanks jaren van onderzoek is er nog steeds geen goede oplossing voor gevonden. Tenslotte is het een dure manier van elektriciteit maken.  

Uit een jaarlijks rapport van Schneider over de nucleaire sector blijkt niet alleen dat kernenergie steeds duurder wordt, inmiddels ligt de kostprijs van een Kwh kernenergie  hoger dan die van wind- of zonne-energie. 

Doe mee en draag bij aan een groenere stroomvoorziening! 

Wat kan jij doen? 

Meer over Kerncentrales


Artikel

Borssele

6 minuten

Artikel

Tihange, kerncentrale in Belgie

6 minuten