19 juni 2026

In Nederland passen geen nieuwe kerncentrales; Groningen weer geschoffeerd

De brief die Staatssecretaris de Bat vandaag naar de Tweede Kamer stuurde, gaat voor zeer veel verontwaardiging zorgen. Ondanks dat bestuur en inwoners van Groningen meerdere malen hebben aangegeven niet nog eens het afvalputje van het land te willen worden, zet De Bat zijn plannen hard door.  Er moet en zal een grote kerncentrale met twee reactoren komen volgens dit kabinet. Omdat Terneuzen te lastig is om de stroom af te voeren, houdt de regering de deur naar Groningen open.  

Voor WISE is het al langer duidelijk dat kernenergie te duur is en slecht past in ons energiesysteem. Het kabinet heeft te horen gekregen dat inpassing in Zeeland niet mogelijk is. De optie in Terneuzen gaat gepaard met mogelijk miljarden aan meerkosten. Op dit moment is al lang en breed geconcludeerd dat uitbreiding van wind-op-zee haalbaarder is. 

WISE ziet met afgrijzen dat het kabinet als noodgreep naar Groningen kijkt. Dat vinden we een schoffering van de Groninger wens tegen kernenergie en laat zien dat het kabinet weer niet luistert naar de bezwaren van de inwoners van Groningen. 

SMR’s 

In een tweede belangrijke brief wordt door de regering ingegaan op de plaatsing van kernreactor 3 en 4, een wens van de Kamer. Vanwege de moeite die de regering heeft met het plaatsen van de eerste kerncentrales stelt zij in deze brief voor om kleine kerncentrales, de SMR’s te plaatsen. Die zijn echter nog nergens in de westelijke wereld gebouwd. We weten daardoor nog niet of ze wel gebouwd kunnen worden, wat de prijs zal zijn en hoe lang het zal duren voordat ze er zijn. De regering trapt hier in de nucleaire droomwereld.

Klimaat is de dupe 

Het gepruts om hoe dan ook met kernenergie door te gaan, laat zien dat deze regering klimaatdoelstellingen niet serieus neemt.  Er zijn geen geschikte lokatie voor nieuwe kerncentrales, het is een peperdure techniek, waarvoor de financiering niet rond is, de ontwikkeling gaat nu al met vele vertragingen gepaard en de klimaatdoelstellingen raken daardoor verder uit het zicht. Bovendien komt de aanlanding van wind-op-zee in gevaar bij de keuzes voor kernenergie. Een goedkope en snel uitrolbare energievorm wordt dus mogelijk slachtoffer van de nucleaire ambities van dit kabinet.

Het zou beter zijn om het geld dat in het Klimaatfonds bestemd is voor de nieuwbouw van kerncentrales, ordegrootte 14 miljard, te besteden aan veel betere isolatie van woningen en uitbreiding van wind-op-zee en zonne-energie. Dat bespaart op snelle termijn veel CO2 en scheelt mensen in hun portemonnee. In een eerdere studie heeft WISE al eens laten doorrekenen dat deze zinvolle besteding van het geld veel sneller klimaatresultaat en veel meer voordelen voor de Nederlandse burgers oplevert.