Eerder deze maand bracht de VN al naar buiten dat de mondiale grens van maximaal 1,5 graad opwarming niet meer haalbaar is, ook uit Nederland komt nu slecht nieuws. Het Planbureau voor de Leefomgeving stelt in haar Klimaat- en Energieverkenning 2026 dat de CO2-reductiedoelen voor 2040 vrijwel onhaalbaar zijn. De lauwe reactie van Minister van Veldhoven spreekt boekdelen; “De doelen zijn inderdaad ver weg”.
Het officiële doel is om in 2040 90% minder broeikasgassen uit te stoten in vergelijking met 1990. In 2050 zou de uitstoot van broeikasgassen dan netto 0 moeten zijn. Jaarlijks brengt het Planbureau voor de Leefomgeving een studie uit waarin ze kijkt naar de voortgang. Die blijkt dramatisch te zijn. De kans dat de doelen voor 2030 gehaald worden schat men inmiddels in op zo’n 5 %, laat staan dat verder liggende doelen in 2040 en 2050 gehaald gaan worden.

Het PBL somt een reeks van oorzaken op, waaronder het wisselende beleid van voorgaande regeringen en de problemen die er zijn om de infrastructuur, het stroomnet, te moderniseren.
Het PBL zegt dat er zowel nationaal als op Europees niveau meer moet gebeuren. “De huidige CO2-prijs van het Europese handelssysteem (ETS) is te laag om investeringen in volledige verduurzaming van de industrie rendabel te maken. Daarvoor is extra beleid nodig, zoals aanvullende Europese en nationale normering en subsidies.” Hoewel het PBL dus aangeeft dat er méér nodig is, presenteerde de Europese Commissie onder leider van Wopke Hoekstra deze zomer juist een afzwakking van het ETS.
Lauwe reactie Minister van Veldhoven
In plaats van een scherpe reactie van verantwoordelijk Minister van Veldhoven en een aanvalsplan met nieuwe maatregelen, reageert ze lauwtjes. Ze zegt dat ze “.. natuurlijk alles op alles zetten om nog zo veel mogelijk te doen voor die 2030-doelen, maar het is moeilijk om het te halen.”
In de begroting die vandaag op Prinsjesdag werd gepresenteerd zien we dat ook terug. In het Klimaatfonds blijkt nog €21,2 miljard te zitten, die nog niet overgeheveld is naar de uitvoerende Ministeries. Maar liefst 2/3 daarvan (€13,5 miljard) staat gereserveerd voor nieuwe kerncentrales. Ze heeft dus nog maar €7,7 miljard beschikbaar voor extra klimaatbeleid.
Kernenergie
In de troonrede stelt het kabinet vast te willen houden aan haar keuze voor kernenergie. ” Het kabinet werkt daarom met veel urgentie verder aan meer kernenergie en wind op zee, en aan voorzieningen voor waterstof en de opslag van CO2. Cruciaal in deze omslag is dat Nederland slimmer omgaat met de pieken en dalen in het aanbod en dat er genoeg capaciteit is op het stroomnet. “
WISE stelt dat met wind, zon en batterijen je zowel pieken en dalen kunt opvangen als zorgen voor genoeg capaciteit op het stroomnet. Dit is sneller beschikbaar en goedkoper dan kernenergie. Kernenergie is bij uitstek géén slimme manier om dit op te lossen omdat je een kerncentrale niet makkelijk aan en uit kan zetten. Het is tekenend voor dit kabinet dat ze niet kijken naar maatregelen die snel werken maar zich blijven blindstaren op kerncentrales die er pas over zo’n 20 jaar kunnen staan.
Al met al is het voor het klimaat een zeer teleurstellende dag. Het Planbureau zegt dat de doelen niet gehaald worden. In plaats van een noodplan om alsnog alles op alles te zetten houdt dit kabinet vast aan haar beleid, dat overduidelijk niet werkt. Het geld voor kernenergie blijft overeind en wordt niet ingezet om snel effectieve maatregelen te nemen.
Meer lezen: